Spirometria – co warto wiedzieć o badaniu?

Spirometria to najważniejsze badanie czynnościowe układu oddechowego. Jest ono bezbolesne i nieinwazyjne, a pozwala na precyzyjną ocenę objętości płuc oraz szybkości przepływu powietrza przez drogi oddechowe. Wynik spirometrii jest niezbędny do rozpoznania m.in. astmy czy POChP.

Na czym polega badanie?
Podczas badania będziesz oddychać przez ustnik połączony ze specjalnym urządzeniem (spirometrem). Twoim zadaniem będzie wykonywanie określonych manewrów oddechowych zgodnie z instrukcjami personelu medycznego.

Kluczowe etapy badania:

Przygotowanie: Usiądziesz prosto, a na Twój nos zostanie założony miękki klips, aby całe powietrze przechodziło wyłącznie przez usta.

Spokojne oddychanie: Najpierw wykonasz kilka normalnych oddechów.

Maksymalny wdech: Nabierzesz powietrza tak głęboko, jak to tylko możliwe.

Dynamiczny wydech: To najważniejszy moment – musisz wydmuchać powietrze z płuc tak mocno i tak długo, jak potrafisz (aż do uczucia całkowitego opróżnienia płuc).

Lekarz zazwyczaj prosi o powtórzenie próby co najmniej trzykrotnie, aby mieć pewność, że wynik jest powtarzalny i wiarygodny.

Jak przygotować się do spirometrii?
Aby wynik był miarodajny, należy przestrzegać kilku zasad:

Palenie tytoniu: Nie pal papierosów (ani e-papierosów) na co najmniej 2 godziny przed badaniem.

Alkohol: Nie spożywaj alkoholu przez 4 godziny przed wizytą.

Wysiłek fizyczny: Unikaj intensywnego ćwiczenia na godzinę przed badaniem.

Posiłki: Nie jedz obfitych posiłków bezpośrednio przed spirometrią (pełny żołądek może utrudniać głębokie oddychanie).

Ubiór: Załóż luźne ubranie, które nie krępuje ruchów klatki piersiowej i brzucha.

Ważne: Jeśli przyjmujesz na stałe leki wziewne, zapytaj lekarza podczas rejestracji, czy powinieneś je odstawić przed badaniem. Często przy pierwszej diagnostyce prosi się o ich wstrzymanie na kilka-kilkanaście godzin.

Czy są jakieś przeciwwskazania?
Spirometria wymaga pewnego wysiłku, dlatego istnieją sytuacje, w których należy ją odroczyć. Poinformuj lekarza, jeśli w ostatnim czasie (zazwyczaj do 4-6 tygodni) przebyłeś:

Operację okulistyczną (np. zaćmy),

Operację w obrębie jamy brzusznej lub klatki piersiowej,

Zawał serca lub udar mózgu,

Tętniaka (jeśli masz o nim wiedzę).

Przeciwwskazaniem jest również krwioplucie o nieznanej przyczynie oraz silny ból w klatce piersiowej podczas oddychania.

Interpretacja wyniku
Po zakończeniu badania otrzymasz wydruk z wykresami. Pamiętaj, że wynik spirometrii zawsze musi zinterpretować lekarz, odnosząc go do Twojego wieku, wzrostu, płci oraz aktualnego stanu zdrowia.